Expositie: “Freerk Kamma, de witte Papoea, terug in Wierum, vanaf 2 juni t/m 15 september

76d85f9bc7d973045c9cf0eb4d2c4efee443cda1
 “Freerk Kamma, de witte Papoea terug in Wierum”
is een project over een Wierumer onder de Papoea’s, tussen 1932 en 1962,  en zijn latere werk als gedreven cultureel antropoloog in Nederland.
Het project is een onderdeel van de serie manifestaties getiteld ‘Leeuwarden Friesland, culturele hoofdstad van Europa 2018’ (LF2018) Rode draad in ‘Kamma, de witte Papoea’ is het levensverhaal van een dorpsjongen (1906-1987) die na zijn eerste baantjes van matroos en bakkersknecht zich  schoolt tot  gediplomeerd zendeling, met zijn gezin woont en werkt op het toenmalige Nederlands Nieuw Guinea en naderhand in Leiden promoveert en werkt als cultureel antropoloog. De levenswijze van de oorspronkelijke bevolking van Nieuw Guinea heeft hem zozeer aangegrepen dat hij zich zijn verdere leven onvermoeibaar inzet voor hun cultuur en belangen.Tegelijkertijd blijft hij zich sterk verbonden voelen met Wierum.
De veelzijdigheid van dr. F.C Kamma komt naar voren in een serie van activiteiten in Wierum in 2018.

Centraal staat de expositie‘Freerk Kamma, de witte Papoea, terug in Wierum’  


Openingstijden: vrijdag-, zaterdag- en zondagmiddag, 13- 17 u. ,vanaf 2 juni t/m 15 september

Groepsbezoek vanaf 10 personen is de hele periode mogelijk op afspraak (tel. 06-25356629, Jan Prins) Entreeprijs: € 4,-  Locatie: Hoofdstraat 17, 9141 TR Wierum
De openingsplechtigheid vindt plaats  op zaterdagmiddag 2 juni,  gevolgd door een multicultureel gebeuren van zang, dans en toneel op het Kerkplein te Wierum.

Op zondag 3 juni is er een themadienst in de Mariakerk van Wierum. Voor verdere omlijsting zorgen lezingen,  kinderactiviteiten, een wandelroute  en de onthulling van een herinneringsplaquette op de plek van het  geboortehuis van Kamma.

Voor wie verder wil lezen:
Wie was Freerk Kamma?
Freerk Christiaan Kamma werd geboren te Wierum in 1906. In zijn lagere schooltijd werd  zijn vader binnenvaartschipper, op het skûtsje ‘De jonge Freerk’.  Deze  voer met zijn gezin in Noord-Nederland. Ditzelfde schip ligt, zij het verbouwd, op dit moment in Engeland, in het Kennet and Avon Canal, vlak bij Londen. Het wordt bewoond en op het achterdek wappert de Friese vlag).

Na alleen lagere school en wisselende banen doorliep hij in de jaren1925-1931 vlot de Zendingsschool in Oegstgeest. Freerk Kamma  woonde en werkte in de regio Sorong, in het uiterste noordwesten van Nieuw Guinea (1931-1942). Hij verbleef drie jaar in Japanse gevangenschap. In 1946 vertrok hij met zijn gezin naar Nederland, om in 1955 weer terug te keren naar het land dat hem dierbaar was geworden. Gedwongen door de zogeheten Nieuw- Guinea crisis keerde hij in 1962 terug naar Nederland. Bij de voorloper van het Hendrik Kraemer Instituut in Oegstgeest ging hij doceren en publiceren.
Wat heeft hij gedaan?
In 1936 liet hij een zeilschip ombouwen, de Bantara (Heraut). Hiermee bevoer hij het uitgestrekte kustgebied, met name de Radja Ampat eilanden. Hij was vertrouwd met de zeevaart, opgeleid als hij ooit was aan de visserijschool in Wierum. Kamma kreeg grote belangstelling voor de Papoea’s en hun cultuur. Hij leerde enkele van hun talen en nam op zijn reizen  altijd een bandrecorder mee om hun verhalen en muziek op te nemen. Door de Papoea’s werd hij erg gewaardeerd.  Ze noemden hem niet zonder reden “De witte Papoea”, hij onderging zelfs het inwijdingsritueel van de Moi-stam.

Alles wat hij meemaakte noteerde hij in zijn onafscheidelijke notitieboekje.

Eenmaal terug in Nederland legt hij zich toe op de culturele antropologie. Deze studie bekroont hij met de veelgeprezen dissertatie over de messiaanse Koreri bewegingen op Nieuw Guinea (1954) Zijn meest bekende boek is ‘Dit wonderlijke werk’ (1976), een persoonlijk getinte beschrijving van de missionaire geschiedenis van Nieuw Guinea. Hij was supervisor van de Biakse vertaling van het Nieuwe Testament.
Kamma overlijdt in 1987 en ligt begraven naast de Mariatsjerke in Wierum.

Een brede tentoonstelling.
Rond deze veelzijdige en ondernemende Wierumer wordt in de Museumkerk “Eben-Haëzer”, een veelomvattende tentoonstelling georganiseerd. Deze is verdeeld over 5 kamers die elk een episode uit zijn leven weergeven
De expositie omvat unieke gebruiksvoorwerpen en kunst  uit Nieuw Guinea, correspondentie van Freerk Kamma, boeken enz . en er wordt origineel filmmateriaal vertoond in de voormalige kerkenraadkamer.

Catalogus en boeken
Ds. Bernard Keizer stelde  de tentoonstellingscatalogus samen. Het is geen droge opsomming van de aanwezige voorwerpen, maar hij lardeert de uitgave met momenten uit Kamma’s levensverhaal.
Freerk Kamma schreef zelf ooit een kinderboek(je) over zijn jeugd in Wierum.
Beide boeken zijn verkrijgbaar, á € 5.-
De entreeprijs bedraagt € 4.-

Openingstijden
De expositie is geopend iedere  vrijdag-,  zaterdag- en zondagmiddag, 13 – 17 uur,  2 juni t/m 15 september  2018.                                                                                                                           Groepen zijn – op afspraak –  ook welkom op werkdagen, met of zonder rondleiding en/of lezing. Tel.0625356629 (Jan Prins)
Tip: Wilt u rustig de tijd nemen voor de tentoonstelling dan raden wij u een andere datum aan dan de drukke openingsdag 2 juni, omdat de capaciteit in de Museumkerk beperkt is.

Openingsplechtigheid

De officiële opening (voor genodigden) vindt plaats op zaterdag 2 juni om 11.30 uur. in dorpshuis De Pipenâle. De openingshandeling wordt aansluitend verricht door kleinzoon Freerk Chr. Kamma, bij de museumkerk Eben Haëzer, Hoofdstraat 17.

Intercultureel feest
Het feest begint op 2 juni op het plein bij de Mariakerk, aanvang 13.00 uur. Daar treden op:
– de Friese toneelspeler Gerrit Haaksma die ons in een monoloog rondleidt door het boeiende leven van Freerk Kamma.
– De Papoea  zang-  en dansgroep Mambesak
– Eef Mamoribo, een  Papoea solozangeres.
– Joop Roemajauw  en Kemmy Kurni, een Papoea zangduo
– Het Wierumer popkoor “Gewoan oars”. In haar nog niet zo lange bestaan heeft het   volgens kenners een verrassend hoog niveau bereikt.
– De Dockumer Skotsploeg.  Zoals  Mambesak ons de dansen laat zien van West Papoea, zo pakt de Skotsploeg uit met enkele Friese dansen. De Skotsploeg bouwde in de loop der jaren een levendig en modern palet op van oude Friese volksdansen.
– Soli Deo Gloria, het fanfare-orkest uit Nes-Wierum.
Het pleinfeest duurt tot ongeveer 16.30 uur. Mambesak sluit af met originele Papoea muziek en dans. Hun slotact is voor het publiek  meeslepend en aanstekelijk!

Streekmarkt  2 juni
Rond het feestterrein en langs de dijk staan enkele tientallen stands.

Kramen met streekprodukten, maar ook met voorlichting over zonnepanelen.

Yoanna Koerni verkoopt de echte saté broodjes, maar ook Papoea artikelen.                Nellie Wambrauw importeert en verkoopt Papoea artikelen uit Biak.

Er wordt  gebakken verse vis uit de Waddenzee verkocht.

Mambesak heeft een stand waarin ze aandacht vragen voor een vrij en onafhankelijk West Papoea.

Kerkdienst 3 juni
Op zondag 3 juni is er een missionaire dienst ( aanvang 10.30 uur) in de Mariakerk te Wierum. Deze staat in het teken van het zendingswerk op West-Papoea, vroeger en nu.  Er wordt aan meegewerkt door het Friese Kwartettekoar o.l.v. Hindrik van der Meer en Papoea- zangeres Eef Mamoribo. Aansluitend is de tentoonstelling geopend, in de museumkerk.

Bestuursleden stichting Kamma terug in Wierum:

  • Bernard Keizer, voorzitter (bgkeizer@knid.nl ; tel. 0519-724044)
  • Lieneke Weidenaar, secretaris (mts.weidenaar@kpnmail.nl ; tel. 0519-589214)
  • Jan Prins, projectmanager (waedrinner1954@gmail.com ; tel. 06-25356629)
  • Lút Meinsma, penningmeester (lhpmeinsma@hetnet.nl; tel. 06-12471669)

             Adviseurs:                                                                                                                                                        

  • Betty Ireeuw-Kasiepo, voorzitter Papoea-Solidariteitsdagen
  • Harry en Corrie Kamma, zoon en dochter van Freerk C. Kamma
  • Herman Aarts, antropoloog \ samensteller expositie
  • Feije Duim, antropoloog, 10 jaar West-Irian ervaring
  • Iko Zijlstra, Nieuw Guinea-veteraan

Dit project is rolstoel toegankelijk
Zie ook: www.museumkerk.nl en/of www.dorpwierum.nl